جواد حسن زاده
فرماندار شهرستان باخرز

    .     .     .
۱۳۹۵/۰۹/۱۴

سند توسعه پیشنهادی باخرز

سند توسعه  شهرستان باخرز

(پیشنهادی- غیر قابل استناد)
 

سیمای  شهرستان 

شهرستان باخرز با وسعت1/ 1889 کیلومتر مربع معادل 1/6 درصد وسعت استان است و در شرق استان قرار دارد. این شهرستان از شمال با  شهرستان تربت جام، از شرق با شهرستان تایباد ، ازغرب با شهرستان زاوه و از جنوب با شهرستان خواف هم‌جوار است و دارای 1 شهر، 2 بخش، 4 دهستان، 68 روستا، 58 روستای دارای سکنه و 54 روستای بالای20 خانوار می‌باشد. این شهرستان براساس مطالعات آمایش استان خراسان رضوی مصوب شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان در سال 1393 در ناحیه آمایشی تربت جام و تایباد واقع شده است.
 جمعیت این شهرستان با نرخ رشد سالانه 1/39 درصد بالغ بر 67228 نفر معادل با 1/1 درصد جمعیت استان برآورد شده است. بر اساس نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن 1390 شهرستان باخرز دارای 53582 نفر جمعیت و تعداد 14029خانوار است که 8392 نفر در مناطق شهری و 45190 نفر در روستا زندگی می کنند و نرخ شهرنشینی در این شهرستان 15/7 درصد، بعد خانوار 3/8 نفر، نسبت جنسی 98 درصد و تراکم نسبی در آن 28/4  نفر در هر کیلومتر مربع است.
نرخ مشارکت اقتصادی (نرخ فعالیت) جمعیت10ساله و بالاتر شهرستان بالغ بر 36/3 درصد (کم‌تر از رقم متناظر 38/6 درصدی  استان) و سهم اشتغال بخش های کشاورزی، صنعت و خدمات شهرستان به ترتیب: 54/2 درصد، 22/9  
درصد و 22/9 درصد است.
 
مهم‌ترین شاخص‌های شهرستان باخرز
شرح واحد باخرز
سرانه تعداد پزشک پزشک به ازای هر 10000 نفر 3.5
سرانه تخت مصوب بیمارستان ها تخت مصوب به ازای هر 1000 نفر 0.8
سرانه تخت فعال بیمارستان ها تخت فعال به ازای هر1000 نفر 0.0
سرانه  خانه بهداشت فعال روستایی خانه بهداشت روستایی به ازای هر 1000 نفر 0.7
سرانه مراکز بهداشتی درمانی روستایی مرکز بهداشت به ازای هر 10000 نفر 0.9
سرانه مراکز بهداشتی درمانی شهری مراکز بهداشتی به ازای هر 10000نفر 0.2
سهم دانش آموزان دوره ابتدایی درصد 64.2
سهم دانش آموزان دوره متوسطه اول درصد 22.2
سهم دانش آموزان دوره متوسطه دوم درصد 13.6
نسبت دانش آموز  به معلم در کلیه دوره ها دانش آموز به معلم 19.6
تراکم در کلاس دایردر کلیه دوره ها نفر در کلاس 18.4
نسبت مدارس دولتی از کل مدارس درصد 0.9
پوشش کتابخانه های عمومی تحت نظارت اداره کل کتابخانه های عمومی استان نفر به کتابخانه 17861
سرانه کتاب کتابخانه های عمومی تحت نظارت اداره کل کتابخانه های عمومی استان کتاب به 100 نفر 47
پوشش کتابخانه های عمومی تحت نظارت فرهنگ و ارشاد اسلامی (کانون مساجد شهری و روستایی) نفر به کتابخانه 26791
سرانه کتب کتابخانه های عمومی تحت نظارت فرهنگ و ارشاد اسلامی (کانون مساجد شهری و روستایی) کتاب به 100 نفر 7
سرانه زیربنای مجتمع های فرهنگی و هنری مترمربع به 1000 نفر 0
سرانه سالن های سینما صندلی به 1000 نفر 0
ضریب اشتغال تخت هتل درصد 0
سرانه مساحت فضاهای ورزشی (روباز و سرپوشیده ) مترمربع به 1000 نفر 490.8
سهم راه های روستایی آسفالته از کل راه های روستایی درصد 66.7
سهم شهرستان از طول راه های همسنگ استان درصد 1.3
سهم شهرستان از میزان کل برق مصرفی شهری استان درصد 0.4
سهم شهرستان ازتعداد روستا های برخوردار از برق استان درصد 2.02
سهم شهرستان از میزان مصرف برق روستایی استان درصد 2.2
سهم شهرستان از تعداد شهرهای گازرسانی شده استان درصد 1.41
سهم شهرستان از جمعیت روستایی دارای گاز استان درصد 2.48
سهم شهرستان از تعداد روستاهای گازرسانی شده استان درصد 2.3
سهم شهرستان از کل میزان مصرف گاز استان درصد 0.2
سهم شهرستان از جمعیت روستایی بهره مند از آب آشامیدنی استان درصد 2.7
سهم شهرستان از تعداد خانوارهای روستایی برخوردار از آب آشامیدنی سالم استان درصد 2.6
میزان هدر رفت آب تولیدی روستایی درصد 20.6
درصد جمعیت روستایی بهره مند از شبکه فاضلاب درصد 0
سهم شهرستان از تعداد خانوارهای روستایی برخوردار از شبکه فاضلاب استان درصد 3
سهم شهرستان از کل میزان مصرف آب استان درصد 0.17
نسبت آب فروخته شده به آب تولیدی درصد 84.7
میزان هدر رفت آب تولیدی شهری درصد 15.3
سرانه بودجه هر شهروند در کل بودجه شهرداری های شهرستان ریال برنفر 3.3
سهم هزینه های جاری از کل بودجه شهرداری های شهرستان درصد 32.7
سهم هزینه های عمرانی از کل بودجه شهرداری های شهرستان درصد 67.3
سهم شهرستان از کل میزان برداشت سالیانه منابع آبهای زیرزمینی استان درصد 0.2
سهم شهرستان از تعداد مجتمع های دامداری استان درصد 0.0
سهم شهرستان از کل سطح زیرکشت محصولات باغی و زراعی استان درصد 1
سهم شهرستان ازکل میزان تولید محصولات باغی و زراعی استان درصد 0.27
متوسط سطح مکانیزاسیون درصد 1.3
سهم شهرستان از مساحت کل حوزه های آبخیز استان درصد 1.9
سهم شهرستان ازتعداد واحدهای صنعتی استان درصد 0.10
سهم شهرستان ازتعداد واحدهای معدنی استان درصد 1.02
 

اهداف بلند مدت  شهرستان

  1. ایجاد امنیت پایدار واعتلای سطح فرهنگی و انسجام اجتماعی منطقه
  2. ارتقاء سطح اشتغال و درآمد و معیشت خانوارها و رفاه نسبی در شهرستان و از بین بردن فقر و توسعه عدالت اجتماعی
  3. ارتقاء سرمایه انسانی و توسعه آموزش همگانی و تخصصی
  4. توسعه کشاورزی و بهبود کیفیت محصولات کشاورزی با افزایش بهره وری و استفاده بهینه از نهاده ها
  5. افزایش بهره وری ازمنابع آبی موجود وتوسعه آبیاری تحت فشار
  6. جلوگیری از تخریب اراضی مستعد کشاورزی درحاشیه شهرها و روستاها و نوسازی باغات و توسعه وترویج کشتهای گلخانه ای
  7. گسترش ارتباطات اقتصادی – اجتماعی با افغانستان
  8. توسعه اماکن فرهنگی ، ورزشی  و گردشگری در سطح شهرستان
  9. گسترش فعالیتهای بازرگانی و اقتصادی شامل احداث کارخانجات صنایع تبدیلی کشاورزی و فرآوری بسته بندی زعفران و برند سازی آن
  10. تعادل بخشی و جلوگیری از برداشت غیرمجاز از منابع آب زیر زمینی
  11. ارتقاء سطح فرهنگ عمومی جامعه و رفع ناهنجاریها و آسیبهای اجتماعی(احداث مجتمع فرهنگی و هنری)
  12. اجرای طرح هادی روستاها و مقاوم سازی مسکن روستایی
  13. توسعه صنعت و معدن و فرآوری مواد معدنی با توجه به کمیت و کیفیت مواد فوق(جلوگیری از خام فروشی)(مواد معدنی باریت،سنگ تراورتن تزئینی،سیلیس)
  14. توسعه گردشگری با توجه به اینکه شهرستان جزء مناطق نمونه گردشگری استان  می باشد.(ارزنه- ژرف- تورانه- منج- اشتین- استای)
  15. توسعه دامپروری صنعتی
  16. ایجاد زیر ساخت های خدماتی  در روستاها (گاز و اینترنت روستائی )
  17. توسعه عملیات آبخیز داری و کنترل فرسایش و رسوب و استحصال آب

نقاط قوت  شهرستان

  1. رونق نسبی فعالیت های کشاورزی (سنتی) و تولید مازاد بر مصرف مستقیم  فرآورده های دامی،کشاورزی
  2. وجود عناصر غنی فرهنگی ، تاریخی  ، مذهبی  از جمله آداب و رسوم کهن سنتی ، موسیقی مقامی و هنرهای سنتی
  3. وجود دشت های وسیع و هموار با اراضی مستعد کشاورزی و امکان تنوع کشت
  4. وجود باغات میوه شامل آلبالو-گیلاس-سیب-گردو و بادام
  5. وجود جاذبه های متعدد گردشگری طبیعی و تاریخی
  6. پراکنش فضایی مناسب سکونت گاههای روستایی ، به طوری که بیش از85 درصد از جمعیت شهرستان در مناطق روستایی سکونت دارند (نرخ پایین شهرنشینی )
  7. همجواری با شهرستان های تربت جام و تایباد و زاوه و امکان استفاده از ظرفیت های شهرستان های مذکور با توجه به  پیوندهای عمیق اجتماعی و فرهنگی
  8. وجود ذخایر معدنی بویژه سنگ های تزیینی (تراورتن ) , خاک صنعتی , سنگ لاشه و باریت و سیلیس
  9. وجود مراتع غنی و حوزه های آبخیز مستعد برای استحصال آب باران
  10. وجود آب و هوای مناسب و مستعد برای توسعه دامپروری صنعتی
  11. وجود ناحیه صنعتی با زیر ساختهای مورد نیاز (آب ، برق ، گاز و تلفن و آماده سازی و اماده واگذاری اراضی و...).
  12. تولید روزانه 140تن شیر

نقاط ضعف شهرستان

  1. ضعف نسبی در برخورداری از زیرساخت های تولیدی و زیر بنایی و گردشگری(شبکه حمل و نقل ریلی و ... )
  2. پایین بودن نسبی شاخص های توسعه روستایی
  3. کمبود نسبی مراکز فرهنگی , هنری و  ورزشی
  4. کمبود نیروی انسانی متخصص ساکن در شهرستان
  5. عدم کفایت ظرفیت صنایع تبدیلی و خدمات پشتیبان بخش کشاورزی ( از جمله انبار مکانیزه ، سردخانه ، سیلو وکارخانجات فرآوری زعفران و بسته بندی خشکبار و  ... )
  6. افت کمی و کیفی منابع آبی شهرستان ( به دلیل روش های آبیاری سنتی و عدم کنترل و مهار آب های سطحی )
  7. فرآیند کند تغییر الگوی کشت از محصولات آب بر به محصولات کم آب  طلب (احداث گلخانه )
  8. رونق ضعیف فعالیت های صنعتی و معدنی در مقایسه با فعالیت های کشاورزی و خدمات ( اقتصاد متکی بر کشاورزی و خدمات )
  9. کمبود نسبی مراکز آموزش عالی دولتی
  10. کمبود نسبی سازمان ها و تشکل های مردم نهاد و تعاونی ها
  11. کمبود نسبی مراکز بهداشتی و درمانی (کمبود 40% نیروی انسانی در حوزه بهداشت و درمان)
  12. عدم استقرار ادارات و نهادها در شهرستان و بانکهای اقتصادی
  13. عدم استقرار صنایع و کارخانجات فرآوری مواد معدنی
  14. عدم صدور سند اراضی ملی و دولتی و مشکل مالکیت خرد در شهرستان
  15. کمبود سرمایه و سرمایه گذاری
  16. سیل خیز بودن شهرستان( 10.54% فوق بحرانی،48% بحرانی)
 

فرصت های شهرستان

  1. همجواری با مسیرهای ترانزیتی بین المللی  کشور و امکان دسترسی به بازارهای برون مرزی
  2. فراهم بودن زمینه های مناسب برای تبدیل کشاورزی سنتی به کشاورزی صنعتی ( مکانیزاسیون کشاورزی )
  3. امکان برقراری و گسترش مبادلات فرهنگی و تجاری با افغانستان
  4. امکان استقرار و توسعه صنایع غیر فلزی با توجه به ذخایر معدنی
  5. امکان استقرار صنایع تبدیلی و تکمیلی دامی و کشاورزی با توجه به میزان تولید فرآورده های مذکور
  6. امکان تولید انرژی الکتریکی از انرژی خورشیدی با توجه به شدت انرژی خورشیدی در منطقه

تهدیدها ی شهرستان

  1. وجود مخاطرات طبیعی مانند کمبود ریزش های جوی ( خشکسالی ) ، تبخیر و تعرق بالا ( به دلیل میانگین دمای بالا ) بیابان زایی و طوفان های موسمی ، سیل و باران های مخرب
  2. اثرات منفی نزدیک به مرز بودن شهرستان از جمله نا امنی ، قاچاق ، مشکلات بهداشتی و ... ترددهای غیر قانونی
  3. اثرا ت منفی ازدواج زود هنگام دختران (که باعث ترک تحصیل و طلاق می شود ).

ماتریس بررسی عوامل داخلی (IFE)

ردیف عوامل اصلی داخلی ضریب اهمیت (وزن) امتیاز(دروضع موجود) امتیاز موزون
نقاط قوت      
S1 رونق نسبی فعالیت های کشاورزی (سنتی) و تولید مازاد بر مصرف مستقیم  فرآورده های دامی 0.07 3.994 0.29
S2 وجود عناصر غنی فرهنگی ، تاریخی  ، مذهبی  از جمله آداب و رسوم کهن سنتی ، موسیقی مقامی و هنرهای سنتی 0.05 2.997 0.15
S3 وجود دشت های وسیع و هموار با اراضی مستعد کشاورزی و امکان تنوع کشت 0.07 3.994 0.27
S4 وجود جاذبه های متعدد گردشگری طبیعی و تاریخی 0.06 2.997 0.18
S5 پراکنش فضایی مناسب سکونت گاههای روستایی ، به طوری که بیش از80 درصد از جمعیت شهرستان در مناطق روستایی سکونت دارند (نرخ پایین شهرنشینی ) 0.05 3.298 0.15
S6 همجواری با شهرستان های تربت جام و تایباد و تربت حیدریه و امکان استفاده از ظرفیت های شهرستان های مذکور با توجه به  پیوندهای عمیق اجتماعی و فرهنگی 0.04 2.997 0.12
S7 وجود ذخایر معدنی بویژه سنگ های تزیینی (تراورتن ) , خاک صنعتی , سنگ لاشه و باریت و سیلیس 0.05 3.298 0.18
نقاط ضعف      
W1 ضعف نسبی در برخورداری از زیرساخت های تولیدی و زیر بنایی و گردشگری( شهرک های صنعتی و شبکه حمل و نقل ریلی و ... ) 0.07 1.26 0.09
W2 پایین بودن نسبی شاخص های توسعه روستایی 0.06 1.999 0.11
W3 کمبود نسبی مراکز فرهنگی , هنری و  ورزشی 0.04 1.587 0.06
W4 کمبود نیروی انسانی متخصص ساکن در شهرستان فنی و حرفه ای 0.05 1.26 0.06
نقاط ضعف       
W5 عدم کفایت ظرفیت صنایع تبدیلی و خدمات پشتیبان بخش کشاورزی ( از جمله انبار مکانیزه ، سردخانه ، سیلو و ... ) 0.07 1 0.07
W6 افت کمی و کیفی منابع آبی شهرستان ( به دلیل روش های آبیاری سنتی و عدم کنترل و مهار آب های سطحی ) 0.08 1 0.08
W7 فرآیند کند تغییر الگوی کشت از محصولات آب بر به محصولات کم آب 0.07 1.26 0.08
W8 رونق ضعیف فعالیت های صنعتی و معدنی در مقایسه با فعالیت های کشاورزی و خدمات ( اقتصاد متکی بر کشاورزی و خدممات ) 0.06 1.26 0.07
W9 کمبود نسبی مراکز آموزش عالی دولتی 0.04 1.999 0.07
W10 کمبود نسبی سازمان ها و تشکل های مردم نهاد 0.04 1.999 0.07
W11 کمبود نسبی مراکز بهداشتی و درمانی 0.05 1.587 0.08
  جمع 1.0 39.786 2.20
  انحراف معیار     0.07
 
 
 

 

ماتریس بررسی عوامل خارجی (EFE)

ردیف عوامل اصلی خارجی ضریب اهمیت (وزن) امتیاز(دروضع موجود) امتیاز موزون
فرصت ها      
O1 همجواری با مسیرهای ترانزیتی بین المللی  کشور و امکان دسترسی به بازارهای برون مرزی 0.16 2.62 0.41
O2 فراهم بودن زمینه های مناسب برای تبدیل کشاورزی سنتی به کشاورزی صنعتی ( مکانیزاسیون کشاورزی ) 0.17 2.88 0.50
O3 امکان برقراری و گسترش مبادلات فرهنگی و تجاری با افغانستان 0.08 2.62 0.20
O4 امکان استقرار و توسعه صنایع غیر فلزی با توجه به ذخایر معدنی 0.13 2.29 0.30
O5 امکان استقرار صنایع تبدیلی و تکمیلی دامی با توجه به میزان تولید فرآورده های مذکور 0.14 2.29 0.33
O6 امکان تولید انرژی الکتریکی از انرژی خورشیدی با توجه به شدت انرژی خورشیدی در منطقه 0.12 1.44 0.18
تهدیدها      
T1 وجود مخاطرات طبیعی مانند کمبود ریزش های جوی ( خشکسالی ) ، تبخیر و تعرق بالا ( به دلیل میانگین دمای بالا ) بیابان زایی و حرکت ماسه روان و طوفان های موسمی ، سیل و باران های مخرب 0.11 1.59 0.17
T2 اثرات منفی نزدیک به مرز بودن شهرستان از جمله نا امنی ، قاچاق ، مشکلات بهداشتی و ... ترددهای غیر قانونی 0.09 2.08 0.19
  جمع 1.0 17.801 2.27
        0.12
 

 

ماتریس تهدیدها ، فرصت ها ، نقاط ضعف ونقاط قوت  (TOWS)


 
نقاط قوت نقاط ضعف
  رونق نسبی فعالیت های کشاورزی (سنتی) و تولید مازاد بر مصرف مستقیم  فرآورده های دامی ضعف نسبی در برخورداری از زیرساخت های تولیدی و زیر بنایی و گردشگری( شهرک های صنعتی و شبکه حمل و نقل ریلی و ... )
  وجود عناصر غنی فرهنگی ، تاریخی  ، مذهبی  از جمله آداب و رسوم کهن سنتی ، موسیقی مقامی و هنرهای سنتی پایین بودن نسبی شاخص های توسعه روستایی
  وجود دشت های وسیع و هموار با اراضی مستعد کشاورزی و امکان تنوع کشت کمبود نسبی مراکز فرهنگی , هنری و  ورزشی
  وجود جاذبه های متعدد گردشگری طبیعی و تاریخی کمبود نیروی انسانی متخصص ساکن در شهرستان
  پراکنش فضایی مناسب سکونت گاههای روستایی ، به طوری که بیش از80 درصد از جمعیت شهرستان در مناطق روستایی سکونت دارند (نرخ پایین شهرنشینی ) عدم کفایت ظرفیت صنایع تبدیلی و خدمات پشتیبان بخش کشاورزی ( از جمله انبار مکانیزه ، سردخانه ، سیلو و ... )
  همجواری با شهرستان های تربت جام و تایباد و تربت حیدریه و امکان استفاده از ظرفیت های شهرستان های مذکور با توجه به  پیوندهای عمیق اجتماعی و فرهنگی افت کمی و کیفی منابع آبی شهرستان ( به دلیل روش های آبیاری سنتی و عدم کنترل و مهار آب های سطحی )
  وجود ذخایر معدنی بویژه سنگ های تزیینی (تراورتن ) , خاک صنعتی , سنگ لاشه و باریت فرآیند کند تغییر الگوی کشت از محصولات آب بر به محصولات کم آب
    رونق ضعیف فعالیت های صنعتی و معدنی در مقایسه با فعالیت های کشاورزی و خدمات ( اقتصاد متکی بر کشاورزی و خدممات )
    کمبود نسبی مراکز آموزش عالی دولتی
    کمبود نسبی سازمان ها و تشکل های مردم نهاد
    کمبود نسبی مراکز بهداشتی و درمانی
فرصت ها استراتژی های SO استراتژی های WO
همجواری با مسیرهای ترانزیتی بین المللی  کشور و امکان دسترسی به بازارهای برون مرزی حمایت از ایجاد شرکت های کار آفرین در حوزه فعالیت های فرهنگی ، هنری و رسانه ای گسترش ظرفیت سازمان های مردم نهاد
فراهم بودن زمینه های مناسب برای تبدیل کشاورزی سنتی به کشاورزی صنعتی ( مکانیزاسیون کشاورزی ) توسعه گردشگری فرهنگی ، تاریخی ، علمی ، زیارت ، طبیعت گردی تقویت مشارکت های بومی و محلی
امکان برقراری و گسترش مبادلات فرهنگی و تجاری با افغانستان تبلیغ و ترویج مزیت های طبیعی و فرهنگی شهرستان برای جذب گردشگران فرهنگی و طبیعت گردان دسترسی گروههای خاص به آموزش مهارتی
امکان استقرار و توسعه صنایع غیر فلزی با توجه به ذخایر معدنی گسترش کمی و کیفی جشنهای مذهبی و ملی در سطوح منطقه ای ف محلی و بومی ارتقای کیفی آموزش عالی مهارتی
امکان استقرار صنایع تبدیلی و تکمیلی دامی با توجه به میزان تولید فرآورده های مذکور توسعه صنایع کشاورزی و زنجیره های عرضه گسترش تشکلهای غیر دولتی در مناطق قومی و مذهبی
امکان تولید انرژی الکتریکی از انرژی خورشیدی با توجه به شدت انرژی خورشیدی در منطقه دانش بنیان ساختن کشاورزی و توانمند سازی منابع انسانی و نوسازی ساختار تحقیق ، آموزش و ترویج کشاورزی استقرار نظام بهره برداری بهینه با تاکید بر پایداری منابع طبیعی و محیط زیست و تعادل بخشی در عرضه و تقاضای آب و پایش دقیق و بهنگام کمی و کیفی منابع و مصارف اب
  توسعه سرمایه گذاری ، زیر ساخت و فناوری در حوزه اکتشافات و استخراج معدنی ارتقای مشارکت بهره برداران و ذینعفان در مدیریت منابع آب و تاسیسات آبی
  تکمیل زنجیره ارزش در معدن و صنایع معدنی ارتقای بهره وری آب و خاک کشاورزی و صرفه جویی در مصرف آب کشاورزی و اعمال مدیریت تقاضا
فرصت ها استراتژی های SO استراتژی های WO
    تنوع بخشی منابع مالی در سرمایه گذاری طرح های آب و فاضلاب و واگذاری طرح ها و تاسیسات آبی در اجرای سیاست های کلی اصل 44
    تنوع بخشی در نظام مالی و تجهیز و تامین منابع و افزایش سرمایه بانک کشاورزی
    اشاعه و نفوذ فناوری در واحدهای صنعتی
    بهبود کیفیت شبکه جاده ای شهرستان با اولویت راه های شریانی مطابق با استانداردهای فنی
    تقویت بنیه اقتصادی مناطق روستایی
    توسعه پوشش خدمات نوین در مناطق روستایی
تهدیدها استراتژی های ST استراتژی های WT
وجود مخاطرات طبیعی مانند کمبود ریزش های جوی ( خشکسالی ) ، تبخیر و تعرق بالا ( به دلیل میانگین دمای بالا ) بیابان زایی و حرکت ماسه روان و طوفان های موسمی ، سیل و باران های مخرب گسترش ضابطه مندی حضور قانونی تباع خارجی در کشور گسترش تشکلهای غیر دولتی در مناطق قومی و مذهبی
اثرات منفی نزدیک به مرز بودن شهرستان از جمله نا امنی ، قاچاق ، مشکلات بهداشتی و ... ترددهای غیر قانونی   بهره برداری از آب های غیر متعارف با رعایت ملاحظات زیست محیطی
 
 

منبع : فرمانداری باخرز
تعداد بازدیدها : ۵۷۵


مطالب مرتبط با این موضوع :

نظری ارسال نشده است
نام :
پست الکترونیک :
شرح :
نظر :   برای ارسال نظر خود، دکمه ارسال را بزنید
کد امنیتی را وارد کنید

کلیه حقوق این پورتال محفوظ و متعلق به استانداری خراسان رضوی می باشد.

نظرسنجی
مطالب سایت را چگونه ارزیابی می کنید؟
آماربازدیدکنندگان